Ne Kadar Gürültü? Ne Kadar Süre?
Günlük yaşamımızın ayrılmaz bir parçası olan gürültü, çoğu zaman rahatsızlık verici bir çevresel sorun olarak karşımıza çıkar. Tarih boyunca insanlar, gürültüyü bir sorun hatta zaman zaman bir tehdit olarak görmüştür. “Çocuklar için ne kadar gürültü fazladır?” sorusunu yanıtlamadan önce, yürürlükteki yönetmeliklere göz atmamız gerekiyor.Birleşik Krallık'taki Sağlık ve Güvenlik Yönetimi (HSE), iş yerlerinde güvenli ses seviyeleri konusunda açık rehberlik sunar. Ses seviyeleri desibel (dB) ile ölçülür ve HSE, çalışanların günlük ortalama 85 dB’e maruz kalması durumunda gürültüye bağlı işitme kaybı (GBİK) riski altında olduklarını belirtir. Bu durumdaki çalışanlara işitme koruması sağlanması zorunludur.
Peki, 85 dB Çocuklar için Güvenli mi?
85 dB, yetişkinler için güvenli bir seviyedir; ancak çocukların gelişen kulakları için aynı şeyi söylemek mümkün mü? Ne yazık ki bu soruya kesin bir cevap vermek zor, çünkü mevcut yönetmelikler sadece yetişkinler için hazırlanmıştır. Çocuklar için gözetilen bir düzenleme olmadığından bu soruya daha derinlemesine bakmamız gerekiyor.Burada iki faktör önemlidir: Ses şiddeti (desibel) ve maruz kalma süreleri. Ses seviyesini ölçmek görece kolay olsa da, 85 dB ne kadar gürültülü bir seviyeyi ifade eder? Kabaca bir elektrikli mutfak mikserinin çıkardığı ses olarak düşünülebilir. Ancak ses seviyesindeki her 3 dB artış, güvenli dinleme sürelerini yarıya indirir. Örneğin, ses seviyesi 85’ten 88 dB’e (örneğin bir fön makinesi) yükseldiğinde, güvenli maruz kalma süremiz 8 saatten 4 saate düşer.
Gürültüyü Ölçülen Bir Günlük Yaşam Örneği
Çevresel gürültünün etkilerini anlamak için bir deney yaparak tipik bir şehir yolculuğundaki ses seviyelerini ölçtük. Londra’da, bir akıllı telefon uygulaması kullanarak yaptığımız ölçümlerde, sadece tren istasyonuna yürürken 97 dB seviyelerine ulaştık. Bu, HSE’nin 85 dB’lik güvenli maruz kalma limitinden tam 8 kat daha yoğun bir seviyeyi ifade ediyor. İstasyon yolculuğumuzun ardından tren yolculuğumuz da 97 dB seviyelerine ulaştı. Bu şartlarda güvenli maruz kalma süremizin tümünü tüketmiş oluyorduk ve hâlâ çalışma günümüz ve eve dönüş yolculuğumuz kalmıştı.Gürültü, Kaynağından Bağımsız Bir Tehdittir
Gürültünün çıktığı yerin önemi yoktur; ister bir iş yerinden, ister çevresel bir kaynaktan, isterse bir konserden gelsin, etkisi aynıdır. Uzun süre maruz kalınan yoğun ses, geri dönüşü olmayan kalıcı işitme kayıplarına neden olabilir.Örneğin, bir konser ya da etkinlikte ses seviyeleri 110-120 dB seviyelerine çıkabilir. Bu şartlarda, uygun işitme koruması olmadan güvenli dinleme süreleri sadece saniyelerle sınırlıdır.
Çocuklar İçin İdeal Ses Seviyeleri
Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) 2018 yılında yayınladığı bir raporda, çocuklar ve gençler için güvenli ses seviyesi 75 dB olarak önerilmektedir. Bu seviye, yetişkinler için belirlenen 85 dB’lik limitle kıyaslandığında tam 8 kat daha sessizdir. DSÖ, özellikle gençlerin sosyal baskılar nedeniyle çoğu zaman tehlikeli seviyelerde gürültüye maruz kalabileceğini ve bu durumun kontrol edilmesinin çok daha zor olduğunu vurgulamaktadır.Pratik Öneriler
Gürültüye bağlı işitme kaybı tamamen önlenebilir. İşte DSÖ’nün önerdiği bazı pratik çözümler:- Kısıtlayıcı ya da gürültü engelleyici kulaklıklar kullanın.
- Spor etkinlikleri, konserler gibi yoğun gürültülü ortamlardaki katılımları sınırlandırın ve bu tür ortamlarda mutlaka işitme koruyucusu kullanın.
- Akıllı cihazlarla etkinliklerin ya da mekanların gürültü seviyelerini ölçün ve gürültü 80 dB’yi aşarsa davranışlarınızı bu duruma göre ayarlayın.
